Kabeldikte in de auto: AWG omrekenen naar mm²
Welke kabeldikte heb je nodig voor je versterker? Een tabel van AWG naar mm² (werkelijke doorsnede en handelsmaat), het verschil tussen CCA en OFC, en een rekenvoorbeeld voor het spanningsverlies.
Kort antwoord: in Europa geef je de dikte van een kabel aan in mm²: de doorsnede van de geleider. AWG is de Amerikaanse maat, en daar geldt: hoe lager het getal, hoe dikker de kabel. 8 AWG is ongeveer 10 mm², 4 AWG ongeveer 20 mm² en 0 AWG ongeveer 50 mm². Een 4 AWG-kabel is dus géén 25 mm².
Tabel: AWG omrekenen naar mm²
De tweede kolom is de werkelijke doorsnede volgens de AWG-norm. De derde kolom is de maat waaronder kabels en kabelsets in Europa worden verkocht. Die is afgerond en soms iets ruimer dan de werkelijkheid: 8 AWG heet 10 mm², maar is 8,4 mm².
Bij goedkope kabels is de geleider soms dunner dan de maat op de verpakking. Twijfel je, vergelijk dan de werkelijke doorsnede uit de tabel met wat de fabrikant opgeeft.
Waarom de kabeldikte ertoe doet
Een versterker trekt veel stroom, en elke kabel heeft weerstand. Hoe dunner en langer de kabel, hoe meer spanning er onderweg verloren gaat. Dat merk je aan minder vermogen, een versterker die eerder in zijn beveiliging gaat, en een kabel die warm wordt.
Daarom moeten de stroomkabel van de accu en de massakabel dik genoeg zijn. Voor luidsprekerkabels en de remote-draad volstaat veel minder.
CCA of OFC: waar zit het verschil?
- OFC (zuurstofvrij koper): massief koper. Geleidt het best.
- CCA (copper clad aluminium): aluminium met een dun koperlaagje. Lichter en goedkoper, maar de weerstand is ongeveer 1,6 keer zo hoog als bij koper.
Voor dezelfde prestaties heb je met CCA dus ongeveer één maat dikker nodig. Op de verpakking of in de specificaties staat welke van de twee het is.
Rekenvoorbeeld: hoeveel spanning verlies je?
Het spanningsverlies reken je uit met: verlies (V) = stroom (A) × lengte (m) × ρ ÷ doorsnede (mm²). Daarin is ρ de soortelijke weerstand: 0,0172 voor koper en ongeveer 0,027 voor CCA. Voor de lengte tel je de plus- én de massakabel op, want de stroom gaat heen en terug.
Een kabelset met 5 m stroomkabel en 1 m massakabel van 20 mm² CCA, bij 80 A: 80 × 6 × 0,027 ÷ 20 = 0,65 V verlies. Met koper van dezelfde dikte is dat 0,41 V. Een veelgebruikte vuistregel is om onder de 0,5 V te blijven.
Zo kies je de juiste dikte
- Bepaal de stroom. Kijk naar de zekering(en) op je versterker, of in de handleiding: die geven aan hoeveel stroom hij maximaal trekt. Bij meerdere versterkers tel je ze op.
- Meet de route. Van de accu naar de versterker is in een personenauto vaak 4 tot 6 meter. Tel de massakabel erbij op.
- Zoek de dikte op in de tabel hierboven. Gebruik je CCA, neem dan de kolom CCA. Twijfel je tussen twee maten, kies de dikkere.
- Massakabel even dik. Dezelfde stroom loopt terug door de massakabel. Maak hem zo kort mogelijk en zet hem op blank metaal van de carrosserie.
- Zekering bij de accu. Monteer de zekering zo dicht mogelijk bij de accu. Hij beschermt de kabel, dus de waarde moet passen bij de dikte van de kabel.
Veelgestelde vragen
Is 4 AWG hetzelfde als 25 mm²?
Nee. 4 AWG is 21,2 mm² en wordt in Europa verkocht als 20 mm². 25 mm² is dikker; dat ligt tussen 4 en 2 AWG in.
Welke kabeldikte heb ik nodig voor mijn versterker?
Dat hangt af van de stroom die je versterker trekt en de lengte van de kabel. Kijk naar de zekering op je versterker, meet de route en zoek de dikte op in de tabel met het spanningsverlies. Twijfel je, kies de dikkere maat.
Wat gebeurt er als ik een te dunne kabel gebruik?
Dan gaat er onderweg spanning verloren en wordt de kabel warm. Je versterker levert minder vermogen en kan in zijn beveiliging gaan. Is de zekering bij de accu te zwaar voor de kabel, dan beschermt hij de kabel niet meer.
Moet de massakabel even dik zijn als de stroomkabel?
Ja. Alle stroom die de versterker via de pluskabel krijgt, loopt via de massakabel terug. Een dunne massakabel kost evenveel als een dunne stroomkabel.
Is CCA slecht?
Niet per se, maar CCA geleidt minder goed dan koper. Neem bij CCA ongeveer één maat dikker dan je met koper zou nemen, dan haal je dezelfde prestaties.
Hoe dik moet de luidsprekerkabel zijn?
Voor gewone speakers is 1,5 mm² (16 AWG) genoeg. Voor een subwoofer met veel vermogen neem je 2,5 tot 4 mm² (14 tot 12 AWG).
Hulp nodig bij het kiezen?
Onze specialisten weten welke onderdelen op jouw auto passen en wat je nodig hebt om ze aan te sluiten.
